Belçika’da Türk psikolog: Türkçe online psikolojik danışmanlık

Belçika, dillerin iç içe geçtiği bir ülke. Kuzeyde Felemenkçe, güneyde Fransızca, doğuda Almanca konuşuluyor; Brüksel ise hepsinin buluştuğu bir kavşak. Altmışlı yıllardan bu yana Belçika’ya yerleşen Türk toplumu bu çok dilli hayatın tam ortasında yaşıyor. Gündelik işler bir dilde, resmî yazışmalar başka bir dilde, aile sofrası ise Türkçe yürüyor. Bu çok dillilik bir zenginlik; ama iş duygulara geldiğinde çoğu insan aynı şeyi söylüyor: “İçimdekini en iyi Türkçe anlatıyorum.”

“Belçika’da Türk psikolog” ya da “psychologue turc Bruxelles” diye arama yapan birçok kişi, aslında tam olarak bunu arıyor: Kendini açıklamak zorunda kalmadan, kendi dilinde anlaşılabileceği bir alan. Bu sayfada Belçika’da Türkçe psikolojik destek seçeneklerini, online danışmanlığın nasıl işlediğini ve benimle nasıl başlayabileceğini anlatıyorum.

Belçika’da psikolojik destek almanın yolları

Belçika’da ruh sağlığı hizmetlerine genellikle ev doktoru (huisarts / médecin généraliste) üzerinden ulaşılır. Bölgesel ruh sağlığı merkezleri ve birinci basamak psikolojik destek programları, belirli koşullarda seansların bir kısmının sağlık sigortası (mutualité / ziekenfonds) tarafından desteklenmesini mümkün kılıyor. Ancak bu destekli seansların sayısı ve erişimi sınırlı olabiliyor.

Pratikte karşılaşılan başlıca zorluklar şunlar:

• Bekleme süreleri: Özellikle ruh sağlığı merkezlerinde ve uzmanlaşmış hizmetlerde ilk görüşme için haftalarca, bazen aylarca beklemek gerekebiliyor.
• Dil seçimi: Hizmet bölgeye göre Felemenkçe ya da Fransızca veriliyor; Türkçe çalışan uzman bulmak ise oldukça zor.
• Kültürel uzaklık: Aile yapısını, dini ve kültürel değerleri, göç deneyimini bilmeyen biriyle konuşmak, her seferinde uzun açıklamalar yapmayı gerektirebiliyor.

Sigorta kapsamındaki yolları önemsiyorum ve uygun olduğunda danışanlarımı bu yöne yönlendiriyorum. Benim sunduğum online psikolojik danışmanlık ise beklemeden, ana dilinde başlamak isteyenler için. Bu hizmet Belçika sağlık sigortası kapsamında değildir; ücret danışan tarafından ödenir.

Neden ana dilde konuşmak bu kadar önemli?

Üç dilli bir ülkede yaşamak, bazen hiçbir dilde tam olarak evde hissetmemek anlamına gelebilir. Fransızca ya da Felemenkçe konuşurken cümleleri doğru kurmaya, uygun kelimeyi bulmaya çalışırsın. Bu çaba, duygularla aranda görünmez bir perde oluşturur. Türkçe konuştuğunda ise perde kalkar; “canım yanıyor”, “içim burkuldu”, “kendimi bir türlü affedemiyorum” gibi cümleler, olduğu gibi, bütün ağırlığıyla söylenir.

Terapide söylenen her cümle, bir duyguya açılan kapıdır. O kapı çoğu zaman en kolay ana dilde açılır.

Ana dilde terapi, Fransızca ya da Felemenkçeyi reddetmek anlamına gelmiyor. Seanslarda iki dil arasında rahatça gidip gelebilirsin. “Rendez-vous”, “commune”, “afspraak”, “stage” gibi kelimeler araya girdiğinde ne anlama geldiklerini bildiğim için ayrıca açıklamana gerek kalmaz. Önemli olan, kendini en rahat hissettiğin şekilde ifade edebilmen.

Belçika’dan gelen danışanlarımın sık getirdiği konular

Aile içi roller ve beklentiler

Belçika’daki Türk aileleri genellikle birbirine sıkı sıkıya bağlı. Bu bağlılık güven verir; ama zaman zaman kişinin kendi kararlarını alabilme alanını daraltabilir. Evlilik, eğitim, iş seçimi ya da ebeveynlere bakım gibi konularda “ailem ne der?” sorusu çok belirleyici olabilir. Seanslarda ailene duyduğun sevgiyi ve saygıyı korurken kendi yolunu çizmenin yollarını birlikte ararız.

Evlilik yoluyla gelenlerin uyumu

Türkiye’den evlilik yoluyla Belçika’ya gelen birçok kişi, yeni bir dil, yeni bir sistem ve yeni bir aileye aynı anda uyum sağlamak zorunda kalıyor. Bu süreçte yalnızlık, değersizlik ve sıkışmışlık hissi çok yaygın. Kendi kimliğini koruyarak yeni hayata tutunmak mümkün; ama bunun için bazen konuşabileceğin bir alana ihtiyaç var.

İkinci ve üçüncü kuşak

Burada doğup büyüyenler için kimlik sorusu farklı bir şekilde ortaya çıkıyor. Okulda ve işte “yabancı”, Türkiye’de “Avrupalı” olarak görülmek; iki kültürün beklentileri arasında sıkışmak; ayrımcılık deneyimleri… Bunlar, özgüveni ve aidiyet duygusunu sessizce etkileyebilir.

Kaygı, depresif belirtiler ve tükenmişlik

Uzun çalışma saatleri, ekonomik baskılar, aile sorumlulukları ve sürekli “güçlü görünme” ihtiyacı birleştiğinde kaygı ve tükenmişlik kaçınılmaz hale gelebilir. Uyku sorunları, isteksizlik, sürekli yorgunluk ya da panik ataklar en sık duyduğum yakınmalar arasında.

Çift ilişkileri

İletişim sorunları, güven kırılmaları, aile müdahaleleri, kıskançlık ve tekrarlayan kavgalar çiftlerin en sık getirdiği konular. Çift seanslarını da online olarak yapabiliyoruz; eşler aynı odadan ya da farklı yerlerden katılabilir.

Yas ve uzaktan kayıplar

Gurbette yaşamanın en zor yanlarından biri, memlekette yaşanan kayıplara uzaktan tanıklık etmek. Bir anne babanın, bir dedenin ya da yakın bir arkadaşın kaybını telefon ekranından öğrenmek; cenazeye yetişememek; taziyeyi kalabalık bir evde değil, sessiz bir apartman dairesinde karşılamak… Bu deneyim, yasın doğal akışını kesintiye uğratabilir. Bazen yıllar sonra bile tamamlanmamış bir veda olarak insanın içinde kalır. Seanslarda bu yası güvenli bir alanda konuşmak, anlamlandırmak ve kendine ait bir veda ritüeli oluşturmak mümkün. Kaybın kültürel ve dinî boyutlarını bilen biriyle konuşmak, bu süreci daha az yalnız hale getirir.

Online psikolojik danışmanlık nasıl işliyor?

Görüşmelerimiz Zoom, Google Meet ya da WhatsApp görüntülü arama ile yapılıyor; hangisi senin için kolaysa. Bir telefon, tablet ya da bilgisayar ve sessiz bir oda yeterli.

Online seansların en büyük avantajlarından biri, kendi ortamında olmak. Kendi evinde, kendi koltuğunda konuşmak birçok insanın daha kolay açılmasını sağlıyor. Bunun yanında:

• Yol, park ve trafik derdi olmuyor; iş çıkışında ya da çocuklar uyuduktan sonra seans yapabiliyorsun.
• Küçük bir toplulukta tanıdık birine rastlama endişesi yaşamıyorsun; mahremiyetin korunuyor.
• Şehir ya da ülke değiştirsen bile aynı süreçle devam edebiliyorsun.
• Belçika ile Türkiye arasındaki saat farkı sayesinde akşam saatlerinde randevu bulmak kolaylaşıyor.

Unvanlar hakkında şeffaf bir not

Belçika’da “psychologue” ya da “klinisch psycholoog” unvanı, ilgili resmî kurumlarda kayıtlı uzmanlar tarafından kullanılır. Ben Türkiye’de lisanslı bir psikoloğum ve sunduğum hizmet, Türkçe online psikolojik danışmanlıktır. Bunu baştan söylemek istiyorum; çünkü güvene dayalı bir ilişki, açıklıkla başlar.

Düzenli ve yapılandırılmış bir psikolojik destekle çalışılabilecek konular çok geniş: kaygı, ilişki sorunları, aile içi çatışmalar, yas, kimlik ve aidiyet, özgüven, iş stresi ve daha fazlası. İlaç tedavisi ya da yoğun psikiyatrik destek gerektiren durumlarda ise seni Belçika’daki uygun hizmetlere yönlendiririm ve bu geçişte yanında olurum.

Süreç nasıl başlıyor?

Sitemdeki takvimden sana uygun bir saati seçebilir ya da kısa formu doldurarak hangi konuda destek aradığını yazabilirsin. Formda şikâyetini kısaca anlatman, ilk görüşmeye daha hazırlıklı gelmemi sağlar.

İlk görüşmede seni tanımaya ve seni bana getiren meseleyi anlamaya odaklanırız. Ne zamandır sürüyor, hayatının hangi alanlarını etkiliyor, bu süreçten ne bekliyorsun? Birlikte bir hedef belirler ve sonraki görüşmelerin sıklığına karar veririz. Genellikle haftalık ya da iki haftada bir görüşüyoruz.

Çalışırken bilişsel davranışçı terapi, şema terapi ve travma odaklı yaklaşımlardan yararlanıyorum. Her danışan için hazır bir reçete yerine, senin hikâyene uygun bir yol haritası oluşturuyoruz.

İstersen ilk görüşmeden önce sitemdeki ücretsiz psikolojik testlerden birini yapabilirsin. Depresyon, kaygı, iyi oluş ve benlik saygısı gibi alanlarda kendine dair kaba bir fikir edinmeni sağlar; sonuçlarını seansta birlikte değerlendirebiliriz.

Destek almanın zamanı geldi mi?

Çoğumuz psikolojik destek almayı, işler iyice kötüleşene kadar erteleriz. “Herkesin derdi var”, “Ben güçlüyüm, atlatırım” ya da “Ne diyeceğimi bilmiyorum” gibi düşünceler, ilk adımı geciktirir. Oysa erken başlanan bir süreç hem daha kısa hem de daha etkili olur. Şu işaretleri kendinde fark ediyorsan, bir uzmanla konuşmanın zamanı gelmiş olabilir:

• Haftalardır kendini yorgun, boş ya da karamsar hissediyorsun.
• Endişelerin seni geceleri uyutmuyor ya da gün içinde sürekli tetikte hissediyorsun.
• Eşinle, ailenle ya da çocuklarınla iletişimin giderek zorlaşıyor.
• Öfke patlamaların ya da ağlama nöbetlerin sıklaştı.
• Geçmişte yaşadığın bir olay hâlâ bugününü etkiliyor.
• Kimseye anlatamadığın, tek başına taşıdığın bir yük var.

Bu listeden birkaç madde sana tanıdık geldiyse, bunun bir zayıflık değil, ilgilenilmesi gereken bir ihtiyaç olduğunu bilmeni isterim.

Ebeveynlik ve iki kültürde çocuk yetiştirmek

Belçika’da çocuk yetiştiren birçok ebeveyn, çocuklarının okulda öğrendikleriyle evdeki değerler arasında bir köprü kurmaya çalışıyor. Dil seçimi, dini eğitim, arkadaşlıklar, ergenlikteki çatışmalar ve ekran süresi gibi konular, ebeveynleri sık sık zorlayabiliyor. Ebeveyn olarak kendi kaygılarını konuşabileceğin, çocuğunla ilişkini güçlendirmenin yollarını arayabileceğin bir alan, tüm aileye iyi gelebilir. Ebeveyn görüşmelerini de online olarak yapabiliyoruz.

İlk görüşmede neler konuşuyoruz?

İlk görüşme bir tanışma sohbetidir. Seni bana getiren konuyu, hayatındaki önemli kişileri, şu anki günlük düzenini ve bu süreçten beklentilerini konuşuruz. Merak ettiğin her şeyi sorabilirsin: Kaç seans sürer, aralarında neler yaparız, gizlilik nasıl sağlanır? Görüşmenin sonunda birlikte bir yol haritası çıkarır, sana uygun bir görüşme sıklığı belirleriz. İlk görüşmeden sonra devam edip etmemek tamamen senin kararındır.

Ücretler

Bireysel seans 95 €, çift seansı 145 €, 10 seanslık paket 850 €’dur. Ödemeler IBAN ile banka havalesi ya da Western Union üzerinden yapılabilir.

Gizlilik

Görüşmelerde konuşulan her şey gizlidir. Seanslar kaydedilmez, hiçbir kuruma bilgi verilmez. Küçük ve birbirini tanıyan bir toplulukta yaşıyorsan bu güvencenin ne kadar önemli olduğunu biliyorum.

Acil durumlar

Online psikolojik danışmanlık acil durumlar için uygun değildir. Kendine zarar verme düşüncelerin varsa hemen 112’yi ara. Belçika’da Felemenkçe konuşulan bölgede Zelfmoordlijn 1813 hattına, Fransızca konuşulan bölgede Centre de Prévention du Suicide hattına (0800 32 123) günün her saati ulaşabilirsin.

Belçika’nın her yerinden

Brüksel, Anvers, Gent, Liège, Charleroi, Genk, Hasselt, Beringen, Heusden-Zolder, Leuven, Mechelen, Namur ya da Verviers… Online çalıştığım için Belçika’nın neresinde yaşadığın fark etmez. Belçika iletişim noktamın Google profiline ana sayfadaki ofisler bölümünden ulaşabilirsin.

Bazen en zor kısım ilk mesajı yazmaktır. “Merhaba, konuşmak istiyorum” demen yeterli. Gerisini birlikte buluruz.